Çocuklarda Kene Isırıklarına Karşı Ailelere Öneriler

Bahar ve yaz aylarının gelmesiyle birlikte çocuklar daha fazla dışarıda vakit geçiriyor, parklar, piknik alanları ve doğa yürüyüşleri ailelerin vazgeçilmez aktiviteleri arasında yer alıyor. Ancak bu dönemde dikkat edilmesi gereken önemli konulardan biri de kene temaslarıdır.

Aileler, “Kene çocuğumu ısırırsa ne yapmalıyım?”, “Her kene tehlikeli midir?”, “Kırım-Kongo Kanamalı Ateşi nedir?” gibi soruların yanıtını merak ediyor.

Bu yazımızda çocuklarda kene ısırıkları hakkında bilinmesi gerekenleri ele alıyoruz.

Kene nedir?

Keneler, insan ve hayvanların kanıyla beslenen küçük parazitlerdir. Özellikle çalılık alanlarda, yüksek otların arasında, kırsal bölgelerde ve piknik alanlarında bulunabilirler.

Kene vücuda tutunduğunda genellikle ağrıya neden olmaz. Bu nedenle çocuklar çoğu zaman kenenin farkına varmayabilir.

Her kene tehlikeli midir?

Her kene hastalık taşımaz ve her kene ısırığı ciddi bir sağlık sorununa yol açmaz. Ancak bazı keneler çeşitli enfeksiyon hastalıklarını bulaştırabilir. Ülkemizde en çok dikkat edilen hastalıklardan biri Kırım-Kongo Kanamalı Ateşi (KKKA)’dır.

Kırım-Kongo Kanamalı Ateşi (KKKA) nedir?

KKKA, virüs taşıyan kenelerin insanları ısırması sonucu bulaşabilen ciddi bir enfeksiyon hastalığıdır. Türkiye’de özellikle ilkbahar ve yaz aylarında görülür. Hastalık her kene temasında ortaya çıkmaz ancak risk nedeniyle ailelerin dikkatli olması önemlidir.

Çocuklarda KKKA belirtileri nelerdir?

Kene temasından sonraki günlerde aşağıdaki belirtiler görülebilir:

*Yüksek ateş

* Halsizlik

* Baş ağrısı

* Kas ve eklem ağrıları

* İştahsızlık

* Bulantı ve kusma

* Karın ağrısı

İlerleyen durumlarda;

*Burun kanaması

* Diş eti kanaması

* Cilt altında morarmalar gibi belirtiler ortaya çıkabilir.

Bu şikayetlerin görülmesi halinde vakit kaybetmeden bir sağlık kuruluşuna başvurulmalıdır.

Çocuklarımızı kenelerden nasıl koruyabiliriz?

Kene korunmasında en etkili yöntem fiziksel önlemlerdir.

 Doğaya Çıkarken

✔ Açık renkli kıyafetler tercih edin.

✔ Uzun kollu ve uzun paçalı giysiler giydirin.

✔ Pantolon paçalarını çorapların içine alın.

✔ Kapalı ayakkabı tercih edin.

✔ Yüksek otlu ve çalılık alanlarda çocukların oynamasına izin vermeyin.

Eve Döndüğünüzde, çocuklar mutlaka tepeden tırnağa kontrol edilmelidir.

Özellikle:

* Saç dipleri

* Kulak arkaları

* Boyun bölgesi

* Koltuk altları

* Diz arkaları

* Kasık bölgesi dikkatlice incelenmelidir. Keneler bu bölgelerde fark edilmeden saatlerce tutunabilir.

Bir diğer korunma yöntemi içinde uçucu Yağlar (Lavanta yağı, Sitronella yağı, Çay ağacı yağı gibi) bulunan böcek ve kenekovar doğal spreylerdir. Ancak ailelerin bilmesi gereken önemli nokta şudur:

Uçucu yağlar kenelere karşı tam koruma sağlamaz. Bu ürünler yalnızca destekleyici olarak düşünülebilir. Çocukları korumada en etkili yöntem uygun kıyafet seçimi ve düzenli vücut kontrolüdür.

Özellikle 2 yaş altındaki çocuklarda uçucu yağ kullanımı konusunda dikkatli olunmalıdır.

Çocuğumun üzerinde kene görürsem ne yapmalıyım?

Paniğe kapılmayın.

* Kenenin üzerine kolonya, yağ, alkol veya başka maddeler dökmeyin.

* Keneyi yakmaya çalışmayın.

* Keneyi ezmeyin.

* En kısa sürede sağlık kuruluşuna başvurun.

Kene çıkarıldıktan sonra çocuğunuz birkaç hafta boyunca ateş, halsizlik ve grip benzeri belirtiler açısından takip edilmelidir.

KKKA’nın aşısı var mı?

Ailelerin en sık sorduğu sorulardan biri de budur.Günümüzde Kırım-Kongo Kanamalı Ateşi için yaygın kullanımda olan, ruhsatlı ve rutin olarak uygulanan bir aşı bulunmamaktadır.

Türkiye’de de çocuklar veya yetişkinler için uygulanan bir KKKA aşısı yoktur.

Bu nedenle korunmada en önemli yöntem kene temasını önlemek ve erken fark etmektir.

Sonuç olarak, kene ısırıkları ailelerde endişe yaratabilse de doğru bilgi ve basit önlemlerle çocuklarımızı büyük ölçüde koruyabiliriz. Özellikle doğa gezileri sonrasında yapılacak birkaç dakikalık vücut kontrolü, erken farkındalık açısından son derece değerlidir.

Unutmayalım; kene ile mücadelede en etkili yöntem korkmak değil, bilinçli davranmaktır.

Uzm. Dr. Humay Özdoğan

Acıbadem Bayındır Kavaklıdere Hastanesi Pediatri Uzmanı